Διαχωριστής λαδιού και νερού (Centrifuga Galardi)

Ο διαχωριστής λαδιού και νερού που σώζεται στο Μουσείο Εργοστασίου Μάμαλου αποτελεί μηχάνημα φυγοκέντρισης ιταλικής κατασκευής, φέρει την επιγραφή:

GALARDI Officine Meccaniche S.A. Firenze – Separatorre Centrifugo.

Κατασκευάστηκε από τη φλωρεντινή εταιρεία Galardi, η οποία εξειδικευόταν σε μηχανήματα επεξεργασίας ελαιολάδου και γαλακτοκομικών προϊόντων. Το συγκεκριμένο μοντέλο λειτουργούσε με ταχύτητα 9.500 στροφές/λεπτό, κάτι που εξασφάλιζε τον ταχύ και ακριβή διαχωρισμό του ελαιολάδου από το νερό και τα υπολείμματα του ελαιοκάρπου.

Η λειτουργία του βασιζόταν στην αρχή της φυγοκέντρισης: το μείγμα νερού, λαδιού και φυτικών στερεών εισαγόταν στον μεταλλικό κάδο, ο οποίος περιστρεφόταν με υψηλή ταχύτητα. Λόγω της διαφοράς πυκνότητας, το λάδι, ελαφρύτερο, συγκεντρωνόταν στον άξονα του κυπέλλου και διοχετευόταν από συγκεκριμένο στόμιο, ενώ το νερό και τα κατακάθια έβγαιναν από διαφορετική έξοδο.

Η συσκευή συνδεόταν μέσω ιμάντων με την πετρελαιομηχανή ή την ατμομηχανή και απαιτούσε ιδιαίτερη προσοχή κατά την εκκίνηση και ακινητοποίησή της, λόγω των πολύ υψηλών στροφών. Ο χειρισμός της απαιτούσε εξοικείωση και συντήρηση, κυρίως για την αποφυγή αστοχιών λόγω ασυμμετρίας στον κάδο.

Η χρήση τέτοιου μηχανήματος σήμαινε μετάβαση από τη χειροκίνητη ή παραδοσιακή μέθοδο διαχωρισμού (σε γούρνες ή με φυσική καθίζηση) σε πιο σύγχρονη, ταχύτερη και αποδοτικότερη επεξεργασία. Επέτρεπε την παραγωγή καθαρότερου λαδιού σε μικρότερο χρόνο και με λιγότερες απώλειες. Η παρουσία του στο εργοστάσιο μαρτυρά τον βαθμό εκσυγχρονισμού και τεχνολογικής αναβάθμισης που είχε επιτύχει ο Μάμαλος κατά τα μέσα του 20ού αιώνα.